Instytut Cervantesa w Krakowie zaprasza 29 czerwca 2026 roku, o godz. 18.00 na otwarcie wystawy "Arcydzieło Mauricio Amstera i Waltera Reutera". Wystawa potrwa do 25 września 2026 roku. Wstęp wolny. Liczba miejsc ograniczona.

Wystawa prezentuje wyjątkowy podręcznik do nauki czytania, stworzony podczas hiszpańskiej wojny domowej przez polskiego grafika Mauricia Amstera i niemieckiego fotografa Waltera Reutera. Dzieło to łączyło naukę czytania z nowoczesną szatą graficzną i silnym przesłaniem ideologicznym. Otwarcie wystawy — której kuratorami są Juan Manuel Bonet, Michel Lefebvre i Aku Estebaranz. W wydarzeniu wezmą udział ambasadorka Hiszpanii w Polsce, Victoria Ortega, dyrektor generalny Instytutu Cervantesa Luis García Montero oraz dyrektorka ds. kultury Raquel Caleya.

W czasie hiszpańskiej wojny domowej dwaj środkowoeuropejscy twórcy połączyli swoje talenty w niezwykłej misji – nauki czytania i liczenia żołnierzy republikańskich, broniących wolności na froncie. Grafik polskiego pochodzenia Mauricio Amster (1907–1980) oraz niemiecki fotograf i pionier fotomontażu Walter Reuter (1906–2005) stworzyli elementarz o ogromnej sile wizualnej, który z biegiem czasu stał się punktem odniesienia w sztuce ilustracji.

Dzieło edukacyjne, opracowane przez służby propagandowe Republiki, łączyło obrazy o silnym oddziaływaniu z przejrzystym i funkcjonalnym układem graficznym. Celem publikacji było z jednej strony nauczanie walczących czytania, a z drugiej – przekazywanie im wartości, takich jak sprawiedliwość i opór. Pod pozorną prostotą kryła się rewolucja estetyczna: nowoczesne kroje pisma, dynamiczne kompozycje i język wizualny, który czynił z nauki akt polityczny. Europeana (Europejska Biblioteka Cyfrowa) uznała elementarz stworzony przez Mauricia Amstera i Waltera Reutera za jedno z najwybitniejszych dzieł hiszpańskiej sztuki.

Amster – kluczowa postać projektowania edytorskiego w Hiszpanii lat trzydziestych – i Reuter – fotograf o zaangażowanym spojrzeniu – współpracowali przy dwóch kolejnych edycjach podręcznika, rozszerzając jego treści i doskonaląc makiety oraz ćwiczenia. Po klęsce Republiki obaj emigrowali: Amster kontynuował błyskotliwą karierę w Chile, poświęcając się projektowaniu książek, natomiast Reuter osiadł w Meksyku, gdzie z tą samą wrażliwością dokumentował historię społeczną kraju.

Niedawne odkrycie 2 200 niepublikowanych negatywów Waltera Reutera pozwoliło wywołać oryginalne zdjęcia, które posłużyły za podstawę jego fotomontaży. Ten fotograficzny skarb dołącza do innych wielkich odzyskanych archiwów – Centellesa, Capy, Taro, Chima czy Campañy – poszerzając wizualne świadectwo hiszpańskiej wojny domowej. Owe fotografie oraz powstałe na ich podstawie prace graficzne po raz pierwszy prezentowane są wspólnie na naszej wystawie.

Arcydzieło Mauricio Amstera i Waltera Reutera

Lokalizacja: