Łukasz Zdęba - Portret w czasie

Galeria Rozruch w Poznaniu zaprasza 23 września 2026 roku, o godz. 19.00 na wernisaż wystawy fotografii Łukasza Zdęby "Portret w czasie" gdzie zaprezentowanych zostanie ponad 100 prac powstających na przestrzeni ponad dwóch dekad. Wstęp wolny.

Otwarciu wystawy towarzyszyć będzie performance Łukasza Zdęby i Andrzeja Dudka-Dürera. Działanie performatywne stanie się integralną częścią wydarzenia, dopełniając jego refleksję nad czasem, obecnością i spotkaniem.

Ważnym elementem współpracy Łukasza Zdęby i Andrzeja Dudka-Dürera jest również realizowany przez artystów Cykl Przesileń — kolejny obszar ich wspólnego badania relacji pomiędzy czasem, ciałem, obrazem i obecnością.

Centralnym punktem tej narracji jest realizowany od ponad dwóch dekad cykl „Portret w czasie”. Zdęba odchodzi w nim od tradycyjnego rozumienia portretu jako reprezentacji. Jak zauważa kuratorka wystawy, „portret staje się wydarzeniem rozciągniętym w czasie, procesem powstającym pomiędzy artystą a osobą portretowaną”. Każda realizacja opiera się na relacji i wspólnie podejmowanych decyzjach: o miejscu, czasie i przebiegu działania. W tym ujęciu „fotografia staje się zapisem współobecności, a nie jedynie obrazem”.

Istotną rolę w projekcie odgrywa zestawienie dwóch mediów: fotografii otworkowej i wideo. Długie czasy naświetlania charakterystyczne dla techniki pinhole pozwalają „zmaterializować czas w obrazie”, podczas gdy wideo zachowuje jego płynność. Te dwa porządki nie ilustrują się wzajemnie, lecz tworzą napięcie, w którym ujawnia się refleksja nad przemijaniem i obecnością.
Z biegiem lat projekt przekształcił się w rozbudowane archiwum spotkań — „złożone z obrazów, relacji i gestów zapisanych w czasie”. Wśród portretowanych znaleźli się wybitni przedstawiciele polskiej sztuki współczesnej, m.in. Natalia LL, Andrzej Lachowicz, Jerzy Olek, Stefan Wojnecki czy Zdzisław Jurkiewicz. Projekt pozostaje jednak otwarty — jego siłą nie jest zamknięta kolekcja, lecz możliwość nieustannego poszerzania pola spotkań i budowania kolejnych relacji.

Ważnym elementem wydarzenia będzie również jego wymiar performatywny. Podczas wernisażu odbędzie się performance Łukasza Zdęby z udziałem Andrzeja Dudka-Dürera — jednej z najważniejszych postaci polskiej sztuki performansu. Spotkanie obu artystów stanie się kolejnym sposobem badania czasu, obecności i relacji poprzez bezpośrednie działanie.

Wystawa w Poznaniu jest pierwszą tak szeroką prezentacją dorobku artysty w tym mieście, ale jej znaczenie wykracza poza lokalny kontekst. Zdęba proponuje spojrzenie na fotografię jako medium uważności, oparte na „trwaniu i odpowiedzialności wobec drugiego człowieka”. W jego pracach obraz staje się czymś więcej niż zapisem. Jest przestrzenią spotkania, obecności i budowania pamięci.

„Portret w czasie” pozostaje więc czymś więcej niż projektem artystycznym — to „długofalowa praktyka budowania pamięci i relacji”. Jest projektem, który nie tyle zmierza do zakończenia, ile nieustannie obrasta kolejnymi warstwami. Każde nowe spotkanie może stać się początkiem kolejnego obrazu, kolejnego działania, kolejnego projektu. W rzeczywistości przyspieszonej do granic percepcji „Portret w czasie” działa jak zaproszenie do zatrzymania się — i jednocześnie do pozostania w procesie.

„Nie wiem więc do końca, dokąd prowadzi mnie dana praca. I być może właśnie to jest dla mnie najważniejsze — że jej rezultat nie jest końcem, ale początkiem czegoś, czego jeszcze nie znam.”

Kuratorka wystawy: Monika Kossak

Łukasz Zdęba - Portret w czasie

Lokalizacja: